{"id":63,"date":"2026-08-13T00:13:03","date_gmt":"2026-08-12T21:13:03","guid":{"rendered":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/gundem\/veri-gazetecilig-inde-en-sik-yapilan-bes-yorm-hatasi\/"},"modified":"2026-08-13T00:18:43","modified_gmt":"2026-08-12T21:18:43","slug":"veri-gazeteciliginde-en-sik-yapilan-bes-yorum-hatasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/arastirma\/veri-gazeteciliginde-en-sik-yapilan-bes-yorum-hatasi\/","title":{"rendered":"Veri gazetecili\u011finde en s\u0131k yap\u0131lan be\u015f yorum hatas\u0131"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Y\u00fczde de\u011fi\u015fim ile y\u00fczde puan fark\u0131, toplam say\u0131 ile oran ve korelasyon ile nedensellik s\u0131k\u00e7a birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazetecilikte g\u00fc\u00e7l\u00fc anlat\u0131n\u0131n temeli, do\u011frulanabilir belge zinciri ve okurun yeniden kontrol edebilece\u011fi a\u00e7\u0131k y\u00f6ntemdir.<\/p>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Neden \u00f6nemli?<\/h2>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir veri setinin hangi d\u00f6nemi, evreni ve tan\u0131m\u0131 kapsad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmadan yap\u0131lan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma ger\u00e7e\u011fi \u00e7arp\u0131tabilir. Eksik veriler ve y\u00f6ntem de\u011fi\u015fiklikleri grafik \u00fczerinde mutlaka belirtilmelidir.<\/p>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Do\u011fru okuma ve do\u011frulama y\u00f6ntemi<\/h2>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ham veri, hesaplama ad\u0131mlar\u0131 ve kullan\u0131lan form\u00fcller m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funda yay\u0131mlanmal\u0131; g\u00f6rsel tasar\u0131m dramatik etki u\u011fruna \u00f6l\u00e7ekleri yan\u0131lt\u0131c\u0131 h\u00e2le getirmemelidir.<\/p>\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>G\u00fcvenilir bilgi; kayna\u011f\u0131, tarihi, ba\u011flam\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterilebilen bilgidir.<\/p><\/blockquote>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Okurun kontrol listesi<\/h2>\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Payda ve tan\u0131mlar\u0131 kontrol edin<\/li><li>Y\u00f6ntem de\u011fi\u015fikliklerini not edin<\/li><li>Nedensellik iddias\u0131 i\u00e7in ek kan\u0131t aray\u0131n<\/li><\/ul>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Adalet Dosyas\u0131, ara\u015ft\u0131rma alan\u0131ndaki geli\u015fmeleri aktar\u0131rken kesinle\u015fmi\u015f olgularla iddialar\u0131 ay\u0131rmay\u0131, birincil kaynaklar\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmay\u0131 ve okura olay\u0131n hukuki ya da toplumsal ba\u011flam\u0131n\u0131 sunmay\u0131 esas al\u0131r. Bu rehber, somut olaylarda uzman g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn yerini tutmaz; g\u00fcvenilir bilgiye ula\u015fmak i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7 \u00e7er\u00e7evesi sa\u011flar.<\/p><h2 class=\"wp-block-heading\">Uygulamada nelere dikkat edilmeli?<\/h2>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ara\u015ft\u0131rma dosyas\u0131nda her bulgunun ayr\u0131 kaynak kayd\u0131 bulunmal\u0131; belge ad\u0131, sayfa numaras\u0131, eri\u015fim tarihi ve do\u011frulama y\u00f6ntemi not edilmelidir. Dijital dosyalarda s\u00fcr\u00fcm fark\u0131 ve meta veri de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00f6zellikle kontrol edilmelidir.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kar\u015f\u0131t bulgular ara\u015ft\u0131rmadan \u00e7\u0131kar\u0131lmamal\u0131, kan\u0131t\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a yaz\u0131lmal\u0131d\u0131r. G\u00fc\u00e7l\u00fc bir dosya, yaln\u0131zca tezini destekleyen par\u00e7alar\u0131 de\u011fil; belirsizli\u011fi ve cevaps\u0131z sorular\u0131 da g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lar.<\/p>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Kaynak ve ba\u011flam kontrol\u00fc<\/h2>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kayna\u011f\u0131n yetkisi, belgenin tarihi ve olay\u0131n kronolojisi birlikte incelenmelidir. Bir metnin resm\u00ee g\u00f6r\u00fcn\u00fcme sahip olmas\u0131 onun g\u00fcncel, eksiksiz veya do\u011fru oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez. Belge numaras\u0131, yay\u0131mlayan kurum, imza ya da onay bilgisi ve varsa sonraki de\u011fi\u015fiklikler ba\u011f\u0131ms\u0131z bi\u00e7imde kontrol edilmelidir.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Okura g\u00fcven vermenin yolu belirsizli\u011fi gizlemek de\u011fil, do\u011frulama d\u00fczeyini a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektir. Elde olmayan belge, yan\u0131t beklenen soru ve teyit edilemeyen ayr\u0131nt\u0131 haber i\u00e7inde d\u00fcr\u00fcst bi\u00e7imde belirtilmelidir.<\/p>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Sonu\u00e7<\/h2>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sa\u011flam bir de\u011ferlendirme; h\u0131zl\u0131 h\u00fck\u00fcm vermek yerine kavramlar\u0131 do\u011fru kullan\u0131r, ilgili b\u00fct\u00fcn taraflar\u0131n konumunu ay\u0131r\u0131r ve okurun birincil kayna\u011fa ula\u015fmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. Adalet Dosyas\u0131 bu yakla\u015f\u0131m\u0131, kamu yarar\u0131n\u0131 ve hesap verebilirli\u011fi g\u00fc\u00e7lendiren temel bir yay\u0131n ilkesi olarak benimser.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u00fczde de\u011fi\u015fim ile y\u00fczde puan fark\u0131, toplam say\u0131 ile oran ve korelasyon ile nedensellik s\u0131k\u00e7a birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":43,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,15],"tags":[],"class_list":["post-63","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arastirma","category-cevre"],"blocksy_meta":{"styles_descriptor":{"styles":{"desktop":"","tablet":"","mobile":""},"google_fonts":[],"version":7}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=63"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":96,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63\/revisions\/96"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/43"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=63"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=63"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/adaletdosyasi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=63"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}